Kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa kélpeykessamo
1 Apkeltamhók axta kalanaxchek wesse' apwányam Nabucodonosor xama kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa, treinta metros ekmahéyak ma'a néten, keñe tres metros ekpayhakxa, apkeltamhók axta kólchenegkessók ma'a ekpayhegweykenxa nak xapop Dura, cham'a Babilonia nak. 2 Apkeláneyáha axta m'a apyókxoho apkeltaqmelchesso nak chá'a apkelókxa xama apheykegkaxa, tén han ma'a sẽlpextétamo kelwesse'e, apkeláneykha nak chá'a apkelókxa, apkelpaqhetcháseykha nak chá'a kelwesse'e apkelwányam, apkeltaqmelchesso selyaqye, segyekpelchémo, tén han ma'a apyókxoho kelwesse'e nak ma'a apchókxa', yaqwayam epásegwók ma'a kélsawássessamo kéleykmássesso, apkeltémo axta kóllanaksek. 3 Apchaqnákxeyk axta énmágkaxa kéleykmássesso xa apyókxoho kelwesse'e nak, yaqwayam enxoho elanagkok apkelsawássessamo. 4 Aptáhak axta appaqmeta ekyennaqte apchánémap axta exegkesek kélessawássessamo s'e: “Kóleyxho, énxet'ák kéleñama nak ekyókxoho apheykegkaxa, tén han mók ektémakxa nak chá'a kélpaqmeyesma: 5 Kélleg'ak sa' agkok kéxegke kólpáwaksek apkelaqkahasso, yámámok, yát'axpog, tén han ma'a mók ektémakxa nak chá'a kélpáwasso, kóltekxeyagkok sa' kéltapnák, kólpeykeshok sa' kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa, apkeltémo axta kóllanaksek ma'a wesse' apwányam Nabucodonosor. 6 Énxet meltekxekxo enxoho aptapnák xapop elpeykeshok ma'a kéleykmássesso, kólyenyók sa' kañe' táxa axagkok, eyáléwágkaxa nak.”
7 Xama axta apkelleg'a élpáwa ekyókxoho kélpáwasso m'a énxet'ák apxámokma apchaqneykekxa axta m'a, yetlókok axta apkeltekxeyéyak aptapnák, apkelpeykásawók axta m'a kéleykmássesso nak sawo ekyátekto ekmomnáwa.
8 Nápakha caldeos axta han apkelyentamákpohok apya'aweykxo wesse' apwányam Nabucodonosor, peya elsexnenak judios, 9 aptáha s'e:
—¡Megkamassegwomek sa' apteme wesse' apwányam, katepagkok sa' chá'a apwesey! 10 Apkeltamhók xeyk xép wesse' eltekxeyagkok aptapnák apyókxoho énxet'ák, tén han elpeykeshok ma'a kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa, eklegáxko enxoho élpáwa m'a kélpáwasso nak, 11 keñe megkatne enxoho xa ektáha nak, kólyenyók hek xeyk táxa axagkok eyáléwágkaxa'. 12 Yetneyk nápakha judíos, apkelmeyáseyak axta exchep apkeltamheykha apkeláneykha apchókxa m'a Babilonia, wesse', melyahákxo exchep aptáhakxa, melpeykásawok han ma'a kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa, apkeltémo axta exchep kólchenegkesek, wesse', cham'a Sadrac, Mesac tén han Abed-negó.
13 Aplókók apagko' axta Nabucodonosor, apkeltamhók axta kólnaqlantagkasek aphakxa m'a Sadrac, Mesac tén han Abed-negó. Xama axta apkelwokmo m'a aphakxa', 14 aptáhak axta apkelmaxneyáncha'a s'e:
—¿Naqsóya megkólpeykásawo kéxegke aqsok seyáyókxa', tén han kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa, séltémo axta héllanaksek? 15 ¿Kóltekxeyagkoya sa' kaxwók kéltapnák amonye' m'a kéleykmássesso séltémo axta héllanaksek, kélleg'a enxoho élpáwa m'a aqsok kélpáwasso nak? ¿Kólpeykeshoya sa'? Sa' agkok kólpeykásawo', kaxwók sa' kólchexák kañe' táxa axagkok eyáléwágkaxa nak; ¿yaqsa sa' dios apwanchek elwagkasek teyp?
16 —Mogwanchek negko'o agátegmowagkok xa aptáhakxa nak sẽláneya —axta aptáhak apkelátegmowágko xa apqántánxo wokma'ák nak—. 17 Apwanchek negko'o hẽlwagkasek teyp neyseksa eyáléweykha táxa axagkok ma'a Dios egagkok, nélpeykessamo nak, tén han ekyókxoho ekmaso apmakókxa enxoho henteméssesek xép wesse', hẽlwagkasek sa' teyp. 18 Sa' agkok hẽlwagkásak teyp, ey'asagkoho sa' wesse', mólpeykesók sa' negko'o m'a aqsok apkelpeykessamókxa nak, mólháxahagkek han amonye' m'a kéleykmássesso sawo ekyátekto ekmomnáwa nak.
Apqántánxo wokma'ák kélwagkasso teyp kañe' táxa axagkok eyáléwe
19 Yexwasekxeyk axta nápat aplawa Nabucodonosor apkeltaqnaweygko m'a apqántánxo wokma'ák nak, apleg'a aptáhakxa apkelpeywa. Apkeltamhók axta kólyeykhássamhok agko' ekmexanma m'a táxa axagkok; 20 tén axta apkeltamho elpextétek sẽlpextétamo apkelyennaqte apagkok ma'a Sadrac, Mesac tén han Abed-negó, apkeltamho ekxák ma'a kañe' táxa axagkok. 21 Kélpextetchek axta kélchexaya táxa axagkok eyáléwe xa apqántánxo wokma'ák nak, apkelyetlókók axta han ma'a apkelnaqta apkelmeykha axta chá'a apkenchesso apkeltamheykha. 22 Cháléwáha agko' axta m'a táxa axagkok, hakte apkeltamhók axta kalanaxchek heykxe ekmanyehe agko' ma'a wesse' apwányam, kelwatnegwokmók axta han sẽlpextétamo ektáha axta apkexakha kañe' m'a apqántánxo wokma'ák nak, kelnapchek axta, 23 appalleynteyk axta yetlo kélpextete kañe' táxa axagkok ma'a Sadrac, Mesac tén han Abed-negó.
24 Yetlókok axta han apchampeykekxa néten Nabucodonosor, aptáha apkeláneya apkeláneykha s'e yetlo ekpelakkasso ektáhakxa apwete:
—¿Apqántánxo énxet ya exchek negkexaya kañe' táxa axagkok nélpextete?
—Éhay —axta aptáhak apkelátegmowágko.
25 —Cuatro énxet nak ko'o sekwet'a meyke kélpextete, apkelweynchámeyncha'a neyseksa táxa eyáléwe, meyke ektemegweykmoho exma, aphawók han Dios apchásenneykha m'a aptáhakxa nak cuatro.
26 Apkenegwokmek axta Nabucodonosor ma'a átog nak táxa axagkok, aptáhak axta apkelwónencha'a s'e:
—¡Sadrac, Mesac tén han Abed-negó, kélteme nak apkeláneykha m'a Dios meyke ekhémo, kólántép, kólmeyenta s'e!
Apkelántekkek axta neyseksa táxa eyáléwe m'a apqántánxo nak, 27 keñe axta apkelyepetchegwokmoho apyókxoho apkelámha apmonye'e apkelwayam axta m'a, cham'a énxet'ák megkalwatna axta m'a táxa, apkelwet'ak axta megkalmeta ketsék enxoho m'a apwa'ák, apkeltásek axta aqsa han ma'a apkelnaqta, axta han elpaqnakmohok ma'a éten.
28 Yetlókok axta apteme appeywa Nabucodonosor se'e: “¡Apcheymákpoho sa' kólteméssesek Dios apagkok nak Sadrac, Mesac tén han Abed-negó, apcháphássesa nak apchásenneykha yaqwayam elwagkasek teyp ma'a apkeláneykha melyenseyam nak apkelyetleykha, meláneyák nak ma'a apkeltémókxa nak elanagkok ma'a wesse' apwányam, apkeltémo nak eletsapok, meltekxeyéyak nak aptapnák elpeykeshok ma'a mók kéláyókxa, metnaha nak Dios apagkok! 29 Wának sa' ko'o kaxwók kólyaqtennagkok nápakha'a apketkók énxet ektáha nak apxéneykha ekmaso Dios apagkok xa wokma'ák nak, keñe sa' apxagkok kóltemessásekxak meteymog ektaháneykekxa mók, megkeyxek sa' ma'a énxet'ák apagkok apagko', tén han ma'a pók énxet'ák mók ektémakxa nak chá'a apkelpeywa, hakte méko xama aqsok kéláyókxa katnehek hegwagkasek teyp xa ektáha nak.”
30 Tén axta wesse' apwányam apkelmésa apkeltamheykha ektaqmalma agko' ekha kéláyo Babilonia xa apqántánxo wokma'ák nak.
Quilaycmasquiscama allanomalhca oro
1 Aptomjac nic nat apvisqui Nabucodonosor apcanya, colhic allana quilaycmasquiscama oro, acvaycmo treinta metros acvinatem nitno, najan tres metros acpayjem. Impiquenalhquic nic nat amyip acvisay Dura, yoclhilhma Babilonia. 2 Apcapajasquic nic nat elansiclha yatapquilviscaa apquiltamjaycamó lhama apvisqui rey: Yatapquilviscaa yoclhilhma, yatapquilviscaa singilpilhtetemo, yatapquilviscaa provincias, najan yatapquilviscaa consejeros, yatapquilviscaa solyayem tesoreros, yatapquilviscaa singyicpilquemo jueces, yatapquilviscaa magistrados, najan poc apquilyimtalhnamo yoclhilhma provincias. Ingyaniclhac sat apyovoclhojo, yoyam elmalhnesquisic quilaycmasquiscama alhnancoc quilhvoc allanomalhca. 3 Apcaneclhec nic nat apyovoclhojo apquilyimtalhnamo payjoc acyitnamaclha quilaycmasquiscama, eltimjic sat apquilmalhnesquiscama, malha fiesta sat cotnejic. 4 Aptomjac nic nat apquimja apmamyi apyimnatesa appayvam: ¡Quellhip enlhitaoc elaylhojo! Quellhip apquilinyemac moclhama tingma, moclhama apquilmolhama, moclhama apquilpayvam apancaoc: 5 Apquillingac sat ancoc quellhip apquilpayvascama trompeta, apquilpayvascama flauta, apquilpayvascama cítara, apquilpayvascama lira, apquilpayvascama salterio, apquilpayvascama gaíta najan moc apquilpayvascama. Elticlhic sat aptapnaoc, eltime sat apquilayo quilaycmasquiscama allanomalhca oro najan asoc alyinmom. Apcanama alhta apvisqui Nabucodonosor colhic allana quilaycmasquiscama. 6 Am sat ancoc eljalhnoc enlhit, melticlhejec sat aptapnaoc, meltomja apquilayo quilaycmasquiscama. Eyinyovacpoc sat talha acvanyam congne malhic acyivey.
7 Apquillingac nic nat apyovoclhojo apcanayclha maa, macpayvascama música. Apquilticlhiquic nic nat aptapnaoc, apquiltomja apquilayo quilaycmasquiscama allanomalhca oro.
8 Apnam nic nat enlhit caldeos, apquiltomja apquilinmelhaycam judíos.
9 Apquililtimnasquic nic nat amyaa apnaclha apvisqui Nabucodonosor: —¡Lhip visqui ingac apyimtalhnamo! ¡Innec ayaco lhip cotmongvoycamlha nelha! 10 Lhip alhta apcanama elticlhic aptapnaoc najan eltimjic apquilayo quilaycmasquiscama apyovoclhojo enlhitaoc lhalhma anco, apquillinga inlhojo apquilpayvascama música. 11 Am sat ancoc eljalhnoc enlhit, eyinyovacpoc sat talha acvanyam congne malhic acyivey. 12 Apnam as napocja judíos meljalhenmo lhip appayvam. Am eltomjac apquilayo quilaycmasquiscama ayinyema lhip, paj najan moc quilaycmasquiscama acyitsomalhca dios. Apquiltimesomap alhta yatapquilviscaa yoclhilhma Babilonia, apquilvisay Sadrac, najan Mesac, najan Abed-nego — nic nat apquiltomjac.
13 Aplovquic nic nat apvisqui Nabucodonosor, apcapajasa ilhnic nat colhic acnalantama apvisay Sadrac, najan Mesac, najan Abed-nego. Apquilvoctac nic nat apnaclha apvisqui rey.
14 Aptomjac nic nat apvisqui apquilanya: —¿Naso ya quellhip meltomja apquilayo quilaycmasquiscama acyitsomalhca dios najan as quilaycmasquiscama allanomalhca ayinyema coo? 15 ¿Pa ya elticlhic aptapnaoc eltimjic apquilayo quilaycmasquiscama ajanco, apquillinga inlhojo apquilpayvascama apquilmaycam música? Am sat ancoc eljalhnoc quellhip, meltomja apquilayo quilaycmasquiscama, elyinyovacpoc sat quellhip talha acvanyam congne malhic acyivey. ¿Apne ya poc dios, yoyam emyoc quellhip? — nic nat aptomjac.
16 Apquilatingmavoc nic nat apnatqui apquilyimnanic: Coymalhquejec nincoo ongilatingmojo. 17 Nintemaclha mataa ningilayo Dios Visqui ingac. Jingmeyvoc sat naysicsa talha acvanyam congne malhic acyivey. Jingilmeyvoc sat, ninlingamco inlhojo acyimtalhnama singiltimesquiscama lhip apvisqui apyimtalhnamo. 18 Am sat ancoc jingilvomsic tap Dios, mongiltimjic ningilayo lhip apanco quilaycmasquiscama. Mongilticlhejec sat intapnaoc acyitnamaclha quilaycmasquiscama allanomalhca oro — nic nat apquiltomjac.
Naysicsa talha acvanyam
19 Aplovquic nic nat apvisqui Nabucodonosor aplinga apquilpayvam apquilyimnanic. Inlhinganacmec nic nat napaat apvisqui apquilano apquilyimnanic. Apcapajasquic nic nat colhic alvatna talha congne malhic, elyangviscomjoc sat talha acvanyam anco, am colhno ningvitayclha mataa talha acvanyam. 20 Apcapajasquic nic nat apvisqui singilpilhtetemo apquilyimnatem, yoyam elpilhquetic Sadrac, Mesac najan Abed-nego. Etlhacpoc sat talha acvanyam congne malhic acyivey. 21 Apquilpilhquetacpec nic nat apnatqui apquilyimnanic apma apquilantalhnama yatapquilviscaa. Apquilhacpec nic nat talha acvanyam congne malhic acyivey. 22 Inyangvocmec nic nat talha acvanyam, ayinyema apcanama siclho apvisqui. Yejemoc nic nat apquilmeta singilpilhtetemo apquilhacjam congne talha apnatqui apquilyimnanic. 23 Apnam nic nat naysicsa talha acvanyam apnatqui apquilpilhquetomap.
24 Apnilhtinquic nic nat apvisqui Nabucodonosor, actiyacmo apvalhoc apvita. Aptomjac nic nat apquilanya apnaymacoc consejeros: —¿Naso ya tres apquilpilhquetomap apquilhamap talha? — nic nat aptomjac.
Apquilatingmavoc nic nat: —Eje, naso — nic nat apquiltomjac.
25 Aptomjac nic nat apvisqui: —Acvitac coo cuatro enlhit metnaja apquilpilhquetomap. Apquileyvec naysicsa talha acvanyam mepqui acmeta apyimpeoc. Mocjam lhama enlhit appalhaviyam maa, apyitsomacpo ángel apquinyema netin — nic nat aptomjac.
26 Apyocmec nic nat malhic apvisqui Nabucodonosor, apyimnatesa appayvam: — ¡Sadrac, Mesac, Abed-nego, Dios apquilasinancama! ¡Elmiyanta jilip, enanteyip! — nic nat aptomjac.
Apquilantipquic nic nat talha acvanyam apnatqui apquilyimnanic. 27 Apquilyavectac nic nat apyovoclhojo yatapquilviscaa apquinmamcaclha as apnatqui. Pilapcasquic nic nat apquilvita as enlhit mepqui acmeta apyimpeoc. Am nic nat comyetac lhama apva apcatic, am nic nat emyetac apava apquilantalhnama, am nic nat coticjancasac asoc acmeta.
28 Apyimnatasquic nic nat appayvam apvisqui Nabucodonosor: —¡Mayayo nac Dios Visqui apancaoc Sadrac, najan Mesac, najan Abed-nego! Apcapajasquic lhac ángel apcasinancama elvomsic tap as enlhit apquilpeyvomo. Am lhac eljalhnoc apvisqui appayvam. Am lhac elticlhac aptapnaoc acyitnamaclha quilaycmasquiscama. Am lhac eltomjac apquilayo quilaycmasquiscama cotnaja Dios Visqui apancaoc. Am lhac elacac, yoyam eticyo. 29 Actomjac coo silanya quellhip: Noelvennam nasa Dios Visqui apancaoc as apquilyimnanic. Ematong sat aptomjac apvenneycam Dios, etvasacpoc sat tingma pac, aptomja ingmoc, aptomja metnaja nintemó lhama, aptomja cotnaja nimpayvomó lhama. Mepqui poc Dios apmopvan jingilvomsic tap, acno ningvitay lhac — nic nat aptomjac apvisqui.
30 Aptimescasquic nic nat apvisqui mayayo as apnatqui apquilyimnanic, eltimjic yatapquilviscaa yoclhilhma Babilonia.